બાલ્કની કે છત પર ત્રિરંગો ધ્વજ ફરકાવતા પહેલા આ નિયમો જાણવા ખુબ જરૂરી, શું કહે છે કાયદો?

by Dhwani Modi
Tricolor flag law, News Inside

Har ghar Tiranga| આવતી કાલે સમગ્ર દેશ સ્વતંત્રતા દિવસની ઉજવણી કરશે. ગત વર્ષની જેમ આ વર્ષે ‘હાર ઘર તિરંગા’ અભિયાન અંતર્ગત તમને દરેક જગ્યાએ ત્રિરંગો જોવા મળશે. પરંતુ શું તમે જાણો છો કે તિરંગો ફરકાવવાનો કાયદો કે નિયમો શું છે. શું તમે ક્યાંય પણ ત્રિરંગો ફરકાવી શકો છો? આજે 15 ઓગસ્ટ પહેલા અમે તમારા આ સવાલોના જવાબ આપીશું. આ સાથે અમે તમને એ પણ જણાવીશું કે તમે તમારા ઘરની છત પર કે બાલ્કની પર ત્રિરંગો લગાવી શકો છો કે નહીં.

ઘર પર કઈ રીતે તિરંગો ફરકાવી શકો?
વર્ષ 2002 પહેલા સામાન્ય નાગરિકો ફક્ત સ્વતંત્રતા દિવસ અથવા ગણતંત્ર દિવસ પર જ તિરંગો ફરકાવતા હતા. પણ હવે એવું રહ્યું નથી. હવે તમે ગમે ત્યારે તમારા દેશનું ગૌરવ લહેરાવી શકો છો. જો કે, આ માટે તમારે કેટલાક નિયમોનું પાલન પણ કરવું પડશે. આ નિયમો ભારતીય ધ્વજ સંહિતામાં ઉલ્લેખિત કરવામાં આવ્યા છે. આ ભારતીય ધ્વજ સંહિતા 2002ના ભાગ-II પેરા 2.2 ના કલમ (11) માં કહેવામાં આવ્યું છે કે, જો કોઈ વ્યક્તિ તેના ઘરમાં ત્રિરંગો ધ્વજ ફરકાવવા માંગે છે, તો તે દિવસ અને રાત દરમિયાન તેને ફરકાવી શકે છે. જો કે, ધ્વજ ફરકાવતી વખતે તમારે ધ્યાન રાખવું પડશે કે ધ્વજ કોઈપણ રીતે ફાટી ન જાય. ભૂલથી પણ ફાટી જાય તો તેનો અનાદર ન કરવો જોઈએ. આ નિયમમાં એક વાત એ પણ જણાવવામાં આવી છે કે જ્યારે પણ ઘરમાં ધ્વજ લહેરાવવામાં આવે છે ત્યારે આ વાતનું ખાસ ધ્યાન રાખવું જોઈએ કે ધ્વજને ખુલ્લી જગ્યા પર લગાવવો જોઈએ અને ત્રિરંગાની ઉપર કોઈ અન્ય ધ્વજ ન હોવો જોઈએ.

ક્યાં ત્રિરંગો ધ્વજ ન ફરકાવી શકો?
આપે જોયું હશે કે 15મી ઓગસ્ટ અને 26મી જાન્યુઆરીએ મોટાભાગના લોકો પોતાના વાહનો પર ત્રિરંગો લઈને ફરતા હોય છે. જો કે, આ સંપૂર્ણપણે ગેરકાયદેસર છે અને આમ કરવા બદલ તમને સજા થઈ શકે છે. વાસ્તવમાં, ફ્લેગ કોડ ઓફ ઈન્ડિયા અનુસાર, વાહનો પર માત્ર 225*150 mm સાઈઝના ફ્લેગનો ઉપયોગ કરવામાં આવશે. આ સાથે તમને જણાવી દઈએ કે સામાન્ય માણસ પોતાની કાર પર તિરંગો નથી લગાવી શકતો. માત્ર કેટલાક બંધારણીય મહાનુભાવોને જ ધ્વજ ફરકાવવાનો વિશેષ અધિકાર છે. આમાં- રાષ્ટ્રપતિ, ઉપરાષ્ટ્રપતિ, રાજ્યપાલ, લેફ્ટનન્ટ-ગવર્નર, પ્રધાનમંત્રી, કેબિનેટ મંત્રી, લોકસભા અધ્યક્ષ, રાજ્યસભાના અધ્યક્ષ, રાજ્યો અથવા કેન્દ્રના મુખ્યમંત્રીઓ, ભારતીય મિશનના વડાઓ, વિદેશમાં પોસ્ટ્સ, વિધાનસભાના અધ્યક્ષો, ચીફ જસ્ટિસ ઓફ ઈન્ડિયા, હાઈકોર્ટના જજ જ તેમના વાહનો પર ત્રિરંગાનો ઉપયોગ કરી શકે છે.

Related Posts